Helicobacter Pylori (Helikobakter Pilori) Nedir? Tedavisi nasıldır?

Helicobacter Pylori (Helikobakter Pilori) mide içerisinde yaşayabilen bir bakteri türüdür. Uzun yıllar belirti vermeden mide mukozasında yaşayabilir. Zaman içerisinde mide dokusunda ve onikiparmak barsağında ülserlere neden olabilirler. Ülserler, organ iç yüzeylerinde oluşan yaralardır. Bunların büyük çoğunluğu Helicobacter Pylori (Helikobakter Pilori) enfeksiyonundan kaynaklanır. Bu enfeksiyonlar zaman içerisinde müzminleşerek kansere yol açabilmektedir. Halk arasında mide mikrobu olarak da bilinir.

Yapılan araştırmalarda Helicobacter Pylori (Helikobakter Pilori) enfeksiyonunun dünya genelinde yaygın olduğunu göstermektedir. Dünya nüfüsunun üçte ikisinin bu enfeksiyona sahip olduğu düşünülmektedir.

Helicobacter Pylori (Helikobakter Pilori) tespit edilmesi halinde kolaylıkla tedavi edilebilmektedir. İçme suyundan kolaylıkla bulaşabilen bu bakterinin, hijyen koşullarına dikkat edilmesi durumunda bulaş riskinde ciddi oranda düşüş gözlenmiştir.

Helicobacter Pylori işlevi nedir?

1982 yılında bu bakteri keşfedildiğinde, mide ülserlerinin esas nedeninin beslenme alışkanlıkları olduğu düşünülmekteydi. Ancak yapılan çalışmalarda, gerçek nedenin helikobakteri kaynaklı olduğu tespit edildi.

Helicobakteri, vücuda girdikten sonra, mide astarını örten koruyucu zara saldırır. Bu astar, mide dokusunu, mide asidinden ve diğer enzimlerden korumakla görevlidir. Mide astarını deldiklerinde, mide asidi mide dokusunu yakmaya başlar. Böylelikle ülser oluşur. Bu ülserler, kanayabilirler. Enfeksiyonlara neden olabilir ve sindirimin bozulmasına yol açabilirler.

Helikobakteri, sudan, yemeklerden ve kaplardan bulaşabilir. Özellikle temiz su sorunu olan yerlerde, kanalizasyon sistemi sağlıksız olan yerlerde daha sık görülür. Tükürükle de enfeksiyon kişiden kişiye bulaşabilir.

Helicobacter Pylori Belirtileri

Helicobakteri uzun yıllar belirti vermeyebilir. Ya da kimi zaman verdiği küçük belirtiler önemsenmez.  Yanma ile birlikte hissedilen donuk bir ağrı ile karakterizedir. Açlık ağrısı dediğimiz, daha çok mide boşken ortaya çıkan bu tip ağrılar, yüksek olasılıkla mide ülseri belirtisidir. Yemek sonrası genellikle ağrı hissedilmez. Alınan bir antiasit ilaç veya süt bu ağrının geçmesine yardımcı olabilir. Ancak bu yöntemler ülseri iyileştirmezler. Sadece ağrı hissiniz ortadan kalkar. Fakat bu tablo sık sık tekrar etmeye devam eder.

Ülserlerin diğer belirtileri şu şekilde sıralanabilir:

  • Şişkinlik
  • Geğirme
  • Tokluk hissi
  • Mide bulantısı
  • Kusma
  • Kilo kaybı

Ciddi komplikasyonlara da yol açabilen mide ülserleri, acil tıbbi müdahale gerektirebilir. Şu belirtilere sahipseniz vakit geçirmeden doktorunuza başvurunuz.

  • Siyah dışkılama
  • Solunum güçlüğü
  • Baş dönmesi
  • Baygınlık
  • Ciltte solukluk
  • Sebepsiz hissedilen yorgunluk
  • Kanlı veya kahverengi kusmuk
  • Şiddetli mide ağrısı

Mide kanserlerinin de sebeplerinden olduğu düşünülen Helicobacter Pylori, bu belirtilerin yanında kilo kaybı da varsa gözden kaçırılmamalıdır.

Helicobacter Pylori tanısı nasıl konur?

Ülser belirtileri taşımıyorsanız, doktorunuzun sizden Helicobacter için test istemesi söz konusu olmaz. Eğer tıbbi öykünüzde veya geçmişinizde bu türden şikayetler varsa, sizden birtakım testler istenebilir. Mide ülserlerinin kaynağı, kimi zaman ağrı kesici ilaçlar olabilmektedir. Bu durumda ayırıcı bir tanı koymak için testlerin yapılması şarttır.

Doktorunuzun öncelikle tıbbi geçmişinizi dinlemesi ve fiziki muayenenizi yapmasının ardından, çeşitli laboratuvar testleri istenebilmektedir. Bunlardan bazıları şöyle sıralanabilir.

Kan testleri : Kan testleri genellikle vücuttaki enfeksiyon bulgusuna ve kan düzeylerine bakmak amacıyla istenebilir. Helicobacter Pylori kan testi ile tespit edilemez. Ancak sebep olduğu komplikasyonlar açısından, kanda enfeksiyon bulgusuna ve kan seviyelerine bakmak zaruridir.

Üre nefes testi : Üre helicobacter ile karşılaştığında reaksiyona girer. Karbondioksit salınımı olur. Size önce bu maddeye sahip bir sıvı içirilir. Ardından nefes testi yapılır. Karbondioksit seviyesi normalden yüksek çıktığında bu durum Helicobacter varlığına işaret eder.

Ancak, mide ve ince bağırsakların dokusunun incelenmesi, ülser ve diğer mukozal hastalıkların taranması açısından daha gelişmiş testlere tabi tutulmanız gerekebilir. Bunlar:

Üst gastrointestinal endoskopi : Endoskopik olarak, ağızdan girilerek sırasıyla, yemek borusu, mide, onikiparmak barsağı ve nihayet ince barsağın kısa bir bölümü incelenir. Kamera ile yapılan bu incelemede adı geçen organların yüzeylerinde ne derece hasar olduğu kolaylıkla tespit edilebilir. Ayrıca, gerekli görülmesi durumunda kolaylıkla biyopsi alınabilmektedir. Alınan parçalar, patolojik incelemeye tabi tutulur. Tedavinin daha isabetli olması bu sayede mümkün olmaktadır.

Radyolojik İnceleme: Baryum testi olarak da bilinir. Baryum içeren bir sıvı hastaya içirilir. Röntgen filmi çekilir. Böylece filme bakılarak bir değerlendirme yapmak mümkün olur.

Bilgisayarlı tomografi (CT) : Ayrıntılı olarak vücudun incelenmesi için seçilebilecek seçkin bir testir.

Manyetik Rezonans (MR) : Yine vücut dokularının ayrıntılı incelenmesinde kullanılan bir yöntemdir.

Dışkı testi:  Dışkıda gizli kan taraması, sinsi şekilde varlık gösteren ülserlere veya kansere işaret edebilir. Bu açıdan dışkının değerlendirilmesi gerekebilir.

Helicobacter Pylori Tedavisi

Helicobacter Pylori tespit edildikten sonra, sebep olduğu komplikasyonları iyileştirmek amacıyla bir dizi tedaviler uygulanması gerekir. Ülserlerin ve mide astarının iyileştirilmesi 1-2 haftalık bir tedavi ile mümkün olmaktadır. Tedavide, doktorunuzun belirleyeceği antibiyotikler, asit düzenleyiciler kullanılır. Tedavi yoğun bir tedavidir. Alacağınız ilaç miktarı fazla sayıda olabilir. Bunlara katlanmalı ve tedavinizi bitirmelisiniz. İlaçlar aşırı rahatsızlık verirse, doktorunuzla tekrar temas kurabilir ve tedavi yaklaşımlarında revizyon isteyebilirsiniz.

Helicobacter’den korunma

Enfeksiyonlardan korunmanın ortak tedbirleri burada da geçerlidir.

  • El yıkama alışkanlığı edinmeniz, tuvaletten sonra, yemek hazırlamadan önce, yemek yemeden önce ellerinizi yıkayınız. Çocuklarınızı bu şekilde eğitiniz.
  • Yiyeceklerin temizliğine özen gösteriniz.
  • Az pişmiş yemeklerden kaçınınız
  • Kirli ellerle servis edilen şeyleri tüketmekten kaçının.

 

Sağlıklı günler dilerim.

 

Yrd.Doç.Dr.Şule Namlı Koç

 

Yorumlar
Paylaş.

Yazar Hakkında

Yorumlar kapatıldı.